123

Στη διεθνή βιβλιογραφία, “η καμπή [των μαθητών] της πέμπτης δημοτικού στην κατανόηση”/“the fourth grade slump” ή κάποιες άλλες φορές στην ελληνική σχολική πραγματικότητα “η διασάλευση της κατανόησης στην πέμπτη δημοτικού” αφορά τον προβληματισμό πώς οι μαθητές στις τελευταίες τάξεις του δημοτικού σχολείου, οι οποίοι έχουν κατακτήσει όλους τους αυτοματοποιημένους μηχανισμούς ανάγνωσης, δυσκολεύονται να κατανοήσουν τα πιο απαιτητικά κείμενα των σχολικών εγχειριδίων. Στη συγκεκριμένη έρευνα, η οποία πραγματοποιήθηκε σε 830 μαθητές της Ε’ Δημοτικού (139 με μαθησιακές δυσκολίες), στους οποίους δόθηκε ένα εκτενές περιγραφικό κείμενο, μελετάται ο ενισχυτικός ή περιοριστικός ρόλος των προηγούμενων γνώσεων και του λεξιλογίου στη διαδικασία της κατανόησης. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το δύσκολο λεξιλόγιο είναι προβλεπτικός παράγοντας της διασάλευσης της αναγνωστικής κατανόησης, όπως και ότι η κατανόηση των πληροφοριακών κειμένων επηρεάζεται σημαντικά από τις γενικές γνώσεις που διαθέτει το άτομο για το θέμα και την κειμενική δομή. Οι μαθητές με μαθησιακές δυσκολίες του συγκεκριμένου δείγματος υστερούν στις ανώτερες δεξιότητες κατανόησης, αν και η συνεχής παρουσία του υπό ανάγνωση κειμένου περιορίζει την επίδραση της περιορισμένης χωρητικότητας της μνήμης εργασίας. Το φύλο δε φαίνεται να έχει κάποια σημαντική επίδραση.